Gołąbki
Zapraszam po mój bardzo stary przepis na tradycyjne gołąbki z mięsa wieprzowego, bez dodatku ryżu. Gołąbki są delikatne, bez zbędnych składników oraz zasmażki. Można je szykować i z młodej i ze starej kapusty.
- przepis krok po kroku
- dużo porad oraz kilka wersji na dodatki
- polski obiad, który można szykować cały rok
Czas przygotowania: 1 godzina
Czas duszenia orientacyjnie: 1 godzina 30 minut
Liczba porcji: około 17 sztuk
W 100 g: Wartość energetyczna 107 kcal Węglowodany 4 g - W tym cukry 2 g Białko 7 g Tłuszcze 7 g Dieta:
niskocukrowa, niskowęglowodanowa, wysokobiałkowa
- mielona łopatka wieprzowa 700 g
- kapusta biała lub włoska 1 główka
- bulion lub rosół 375 ml - 1,5 szklanki
- cebula 1 średnia sztuka - około 200 g
- olej roślinny 1 łyżka
- bułka tarta 2 łyżki
- przecier pomidorowy lub koncentrat 2 łyżki
- sól i pieprz po 1 płaskiej łyżeczce
Gołąbki
Z podanej porcji wychodzi około 17 gołąbków. Ich liczba zależy od wielkości liści i ilości nakładanego farszu. W podstawowej wersji szykuję je bez ryżu. W poradach podaję też wariant z ryżem lub kaszą, a na końcu opisuję pieczenie w piekarniku. Przed rozpoczęciem warto przeczytać cały przepis i wybrać swoją wersję.
Przygotuj 700 g mielonej łopatki wieprzowej. Możesz też użyć biodrówki lub mieszanki karkówki i chudej szynki. Mięso zmiel na średnich oczkach albo poproś o zmielenie wybranego kawałka w sklepie.
Cebulę o wadze około 200 g obierz i bardzo drobno posiekaj. Podsmażaj ją na łyżce oleju przez około 5 minut lub nieco dłużej, aż zmięknie. Przestudź i dodaj do mięsa. Wsyp 2 łyżki bułki tartej oraz po płaskiej łyżeczce soli i pieprzu. Dokładnie wymieszaj farsz.
Porada: Aby zrobić gołąbki z ryżem, ugotuj 50 g suchego białego ryżu. Otrzymasz około 140 g po ugotowaniu. Ryż odcedź, przestudź i dodaj do farszu. Pozostałe składniki, w tym 2 łyżki bułki tartej, zostają bez zmian. Zamiast ryżu można użyć 50 g suchej kaszy jęczmiennej lub gryczanej, również ugotowanej i przestudzonej.
Porada: Jeśli chcesz sprawdzić doprawienie farszu, usmaż mały, płaski kawałek do całkowitego ścięcia mięsa i dopiero spróbuj. Nie próbuj surowego farszu. Gotową masę odstaw do lodówki na czas przygotowywania kapusty.
Z kapusty usuń uszkodzone liście. Ostrym nożem ostrożnie wytnij głąb w kształcie stożka, aby łatwiej zdejmować kolejne liście. W dużym, szerokim garnku zagotuj wodę. Zacznij od około 1/3 wysokości garnka, tak aby po włożeniu kapusty woda nie wykipiała.
Włóż kapustę otworem po głąbie do dołu. Po około 2 minutach ostrożnie ją odwróć i podgrzewaj jeszcze 2–3 minuty. Zdejmuj po kilka zewnętrznych liści, gdy będą już miękkie i dadzą się swobodnie oddzielić. Powtarzaj, aż uzbierasz liście na wszystkie gołąbki. Grubsze liście mogą wymagać dłuższego parzenia.
Z przestudzonych liści zetnij wystającą część grubego nerwu. Staraj się nie przeciąć liścia na wylot. Zachowaj mniejsze i porwane liście do wyłożenia garnka.
Porada: Liście powinny być elastyczne i łatwo się zginać, ale nie rozpadać. Z kapusty pekińskiej zdejmij je przed parzeniem i zanurzaj we wrzątku na około 1–2 minuty. Czas dopasuj do ich grubości.Zawiń gołąbki
Farsz podziel orientacyjnie na 17 porcji. Wielkość porcji dopasuj do liści, tak aby można było dokładnie schować nadzienie. Uformuj lekko podłużną porcję i połóż ją na liściu przy nasadzie, tam gdzie był grubszy nerw.
Zawiń dolną część liścia na farsz, następnie złóż boki do środka i zwiń gołąbka do końca. Zwijaj dość ciasno, ale bez mocnego ściskania i rozrywania kapusty. W ten sam sposób przygotuj pozostałe gołąbki.
Wylej wodę po parzeniu kapusty. Dno szerokiego garnka, najlepiej z grubym dnem, wyłóż zachowanymi liśćmi. Gołąbki układaj ciasno obok siebie, łączeniem do dołu. W zależności od wielkości garnka powstaną 2–3 warstwy.
Porada: Warstwa liści ogranicza bezpośredni kontakt gołąbków z dnem, ale nie zastępuje płynu. Podczas duszenia kontroluj ilość wywaru i utrzymuj małą moc palnika.
Wymieszaj 375 ml bulionu warzywnego lub drobiowego z 2 łyżkami przecieru pomidorowego albo koncentratu. Koncentrat nada wywarowi bardziej wyrazisty smak niż ta sama ilość przecieru. Wlej płyn do garnka i przykryj go pokrywką.
Doprowadź wywar do lekkiego wrzenia, po czym zmniejsz moc palnika. Duś spokojnie, bez gwałtownego gotowania, aż liście będą miękkie, a farsz ugotowany. Zaplanuj około 60–90 minut. Przy delikatnej młodej kapuście zacznij sprawdzać gołąbki wcześniej, po około 30–40 minutach. Twarda, dojrzała kapusta może potrzebować więcej niż 90 minut.
Porada 1: Czas zależy od grubości liści, ich wcześniejszego sparzenia, wielkości gołąbków i liczby warstw. Nie kończ duszenia tylko dlatego, że minął podany czas. Sprawdź najgrubszy nerw liścia i środek farszu. Termometr kuchenny wbity w środek mięsnego nadzienia powinien wskazać co najmniej 71°C.
Porada 2: Gołąbki nie muszą być całkowicie zanurzone. Górne warstwy dochodzą pod przykryciem w parze. Jeśli wywar mocno odparuje, dolej trochę gorącej wody lub bulionu. Nie mieszaj gołąbków łyżką, aby nie porwać liści. Pod koniec możesz dodać łyżkę posiekanego koperku lub natki pietruszki.
Gotowe gołąbki przełóż ostrożnie na talerze. Polej je lekkim, pomidorowym wywarem z garnka. Możesz posypać je świeżym koperkiem lub natką pietruszki. Bardzo dobrze smakują z ziemniakami z wody.
Jeśli wybierasz pieczenie zamiast duszenia w garnku, przygotuj farsz, sparz liście i zwiń gołąbki tak samo. Ułóż je obok siebie w dużym naczyniu żaroodpornym z pokrywką. Dno wyłóż mniejszymi liśćmi kapusty.
Do tego wariantu możesz przygotować więcej sosu: 250 ml bulionu, 500 ml przecieru pomidorowego, 4 łyżki koncentratu, łyżeczkę oregano oraz pół łyżeczki pieprzu. Sól dodaj do smaku, zależnie od słoności bulionu. Są to składniki sosu do wersji pieczonej, używane zamiast bulionu z 2 łyżkami przecieru z podstawowej listy.
Najpierw wlej do naczynia 250 ml bulionu z tej porcji. Przykryj pokrywką i wstaw na środkową półkę piekarnika nagrzanego do 180°C z opcją góra/dół. Piecz około 50 minut. Sprawdź kapustę i w razie potrzeby przedłuż pieczenie pod przykryciem, uzupełniając odparowany płyn gorącą wodą. Gdy liście będą już prawie miękkie, dodaj przecier wymieszany z koncentratem i przyprawami. Piecz jeszcze około 20 minut, do miękkości kapusty i pełnego ugotowania farszu. Na tym etapie możesz zdjąć pokrywkę, aby sos nieco odparował.
Porada: Przy grubszych liściach lub kilku warstwach pieczenie może potrwać dłużej. Gotowość sprawdzaj tak samo jak przy duszeniu w garnku. Jeśli wierzch zbyt szybko się rumieni, ustaw naczynie niżej lub ponownie przykryj je pokrywką.
Jeśli do gołąbków z garnka wolisz gęstszy sos, wykorzystaj wywar z duszenia i przygotuj Sos pomidorowy do gołąbków. Poniżej pokazuję właśnie taką wersję podania.
Smacznego.

